InSTEAM taldeak ikaskuntza inklusiboko egoera batzuk eskaintzen ditu Go-Lab ekosisteman, Ikerketan Oinarritutako Ikaskuntzarako Gune (ILS, Inquiry Learning Spaces) gisa. ILSek hiru gai nagusi jorratzen dituzte: klima aldaketa, energia berriztagarria eta uraren kudeaketa.

Proposed implementation: Each Inquiry Learning Space can be implemented in a standalone mode. Moreover, they can be combined in a more extensive project that addresses the specific topic. If combined, then the ILS with scientific inclusive impact approach could be followed by the ILSs with Socioeconomic, Open Schooling and/or Cultural inclusive impact approaches. The principles of universal design for learning (UDL) are introduced in these learning and teaching lessons. 


Klima Aldaketa

Benetakoa Al Da Klima-Aldaketa? – Zientzia Eztabaidaren Atzean (Lehen eta Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / Eragin zientifikoaren)

Ingurumenari buruzko ILS inklusibo hau inpaktu zientifikoaren ikuspegia aplikatuz diseinatu da. Batzuek klima aldaketa errealitatea den ala ez eztabaidatzen dute. Jarduera honek horretaz dihardu. Ikasleak oinarrizko ikerketa txiki bat egitera gonbidatzen ditu, beren kabuz klima aldaketan sinesten duten ala ez erabakitzeko. Prozesu hori amaitu ondoren, ikasleek eztabaida batean parte hartuko dute eta euren iritzia argudio zehatzekin defendatuko dute.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Klima aldaketaren oinarri zientifikoak ulertzea.
  • Giza isurketek gure kliman nolako eragina duten ulertzea.
  • Tenperaturen igoeraren ondorio nagusiak labur deskribatzea.
Curriculuma (Espainia):
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º, Ciclo de Primaria)
  • Biología y Geología (4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Valores Éticos (3.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Benetakoa Al Da Klima-Aldaketa – Zabaldu Mezua Zure Tokiko Komunitateari (Lehen eta Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / eskola irekiaren kontzeptua )

Jarduera honen helburua ikasleak klima aldaketaren aldeko ekintzaile gazte bihurtzea da. Ikasleek hausnartu behar dute jendea zergatik ez den kezkatzen klima aldaketaz. Beren ohiturak eta komunitatekoak aztertu, eta herritarrak klima aldaketa leuntzeko neurriak hartzera nola bultzatu pentsatu behar dute. Jarduerak Design Thinking metodologia jarraitzen du, eskola irekiaren kontzeptua sustatuz, eskolen eta tokiko komunitateen artean zubia eraikitzeko. Jarduera hau egin aurretik, ikasleek klima aldaketari buruzko ikerketa zientifikorako jarduera egitea gomendatzen da, lehenengo fasean adierazten den bezala. Ingurumenari buruzko ILS inklusibo hau eskola irekiaren ikuspegia aplikatuz diseinatu da. Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira: •             Klima aldaketak gure bizitzetan eta gure planetan duen eragina ulertzea •             Herritar guztiok klima aldaketaren eraginpean gaudela eta aldaketa leuntzen lagundu dezakegula ulertzea •             Klima aldaketari buruz eztabaidatzea, zertan datzan azaltzea eta horretaz sentsibilizatzea. Curriculuma (Espainia):
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º, Ciclo de Primaria)
  • Biología y Geología (4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Valores Éticos (3.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Benetakoa Al Da Klima Aldaketa? – Ikuspuntu Artistikoa (Lehen eta Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako, Cultural inclusive impact approach)

Jarduera hau ingurumenari buruzko ikasgai inklusibo kultural baterako diseinatu da. Jarduerak ikasle bakoitzaren barruan dagoen artista atera nahi du eta, horretarako, klima aldaketaren inguruan kontzientziatzeko bere artelana sortzera gonbidatzen du. Jarduera amaitzeko, ikasleak beren erakusketa egin eta beren artea aurkeztera animatuko ditugu.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Klima aldaketaren oinarri zientifikoak ulertzea.
  • Artearen bidez klima aldaketari buruzko mezuak adieraztea eta komunikatzea.
  • Klima aldaketari buruzko erakusketa tematikoa prestatzea.
Curriculuma (Espainia):
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º, Ciclo de Primaria)
  • Biología y Geología (4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Valores Éticos (3.º de ESO)
  • Educación Plástica, Visual y Audiovisual (2.º, 3.º y 4.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)


Berotegi-Efektuko Gasak: Lagunak Ala Etsaiak? (Lehen eta Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / Eragin zientifikoaren)

Aurkeztutako ingurumen-arloko ILSa inpaktu zientifikoaren ikuspegia aplikatuz diseinatu da. Jarduera honetan ikasleek berotegi-efektuaren atzean dagoen zientziari buruz eta molekula ezberdinek erradiazio elektromagnetikoarekin nola elkarreragiten duten ikasten dute. Ikasleek ideia orokor bat egiten dute: zergatik den garrantzitsua berotegi-efektua, baina, aldi berean, giza jarduerek aldatu egin dezakete efektuaren oreka delikatua.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Berotegi-efektuko gasek planetako klimaren eraketan duten eginkizuna
  • Modu naturalean ekoitzitako berotegi-efektuko gasek lurreko klimarako duten garrantzia.
  • Gizakiak sortutako berotegi-efektuko gasek nola aldatzen duten gure atmosferaren oreka
  • Nola funtzionatzen duen berotegi-efektuak
Currículo (España):
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º, Ciclo de Primaria)
  • Biología y Geología (4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Valores Éticos (3.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Berotegi-Efektuko Gasak: Zein Da Zure Dietaren Aztarna? (Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / Socioeconomic inclusive impact approach)

Aurkeztutako ingurumenari buruzko ILSak inpaktu sozioekonomiko inklusiboaren ikuspegia erabiltzen du. Jarduera honetan, pertsonen elikadura ohiturei erreparatzen diegu, eta ohitura horiek klima aldaketan nola eragiten duten aztertzen dugu. Ikasleek zer jaten duten aztertu eta beren aukera pertsonalek beren inguruan eta mundu mailan eragina izan dezaketela hausnartu behar dute.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira: •             Hautatzen dugun janariak ingurumenean eta berotegi-efektuko emisioen ekoizpenean nola eragin dezaketen ulertzea •             Elikagaien ekoizpenak berotegi-efektuko gasen isuriei nola eragiten dien ulertzea •             Dieta aldatuz karbono dioxidoaren arrastoa murriztu dezaketela ulertzea Currículo (España):
  • Biología y Geología (4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Valores Éticos (3.º de ESO)
  • Econimía (4.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Berotegi-Efektuko Gasak: Giza Isuriak Murriztu (Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako/ eskola irekiaren kontzeptua)

Ingurumenari buruzko ILS inklusibo hau eskola irekiaren ikuspegia aplikatuz diseinatu da. Jarduera honetan, ikasleak klima aldaketaren aurkako ekintzaile bihurtuko dira eta euren komunitateari karbono dioxidoaren isurketak eta aztarna ekologikoa murrizten laguntzeko deia egingo diote. Ikasleek beren komunitatearen energia kontsumoa murrizteko moduak pentsatu eta proposatu behar dituzte, beren bizimodua jasangarriagoa izan dadin. Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Berotegi-efektuko gasek planetako klimaren osaeran duten eginkizuna ulertzea.
  • Gizakiak sortutako berotegi-efektuko gasen inpaktua ulertzea.
  • Gizakiak sortutako berotegi-efektuko gasen inguruan kontzientziatzea eta herritarrei beren isurketak murrizteko irtenbideak eskaintzea.
Currículo (España):
  • Biología y Geología (4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Valores Éticos (3.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Uraren Kudeaketa

Uraren Kontsumoa: Igerilekuko Ura Gal Daiteke? (Lehen Hezkuntzako ikastetxeetarako/ Eragin zientifikoaren)

ILS inklusibo hau inpaktu zientifikoaren ikuspegia aplikatuz diseinatu da. Mediterraneoko herrialdeetan igerileku gehiegi daudenez, igerilekuko ura gal daitekeen galdetzen zaie ikasleei. Galdera horri erantzuteko, uraren lurruntze-tasari eragiten dioten faktoreak aztertzen dituzte. Horrela, ikasgaiaren amaieran, igerileku bateko uraren lurruntze-tasa bere azalerarekin eta eskualdeko baldintza klimatikoekin lotzeko gai izango dira, hau da, tenperatura altuekin, haizearekin eta hezetasunarekin. Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Likido bat gas bihurtzen denean lurrunketa gertatzen dela ulertzea
  • Ikerketak planifikatzea eta bidezko esperimentuak egitea lurruntze-abiaduran eragiten duten faktoreak  kertzeko.
  • Gainazalak, tenperaturak, haizeak eta hezetasunak lurruntze tasan duten eraginari buruzko frogak aurkeztea
  • Lurrunketaren fenomenoa ur-kontsumoarekin eta igerilekuekin nola lotzen den argudiatzea.
Curriculuma (Espainia):
  • Matemáticas (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias Sociales y Cívicos (2.º Ciclo de Primaria)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Uraren Kontsumoa: Igerilekuak Eta Turismo Industria (Lehen Hezkuntzako ikastetxeetarako / Socioeconomic inclusive impact approach)

Aurkeztutako Ingurumen arloko ILS inklusiboak inpaktu sozioekonomikoaren ikuspegia erabiltzen du. Jarduera honetan, ikasleek igerileku kopuruaren igoeraren alderdi sozioekonomikoak biltzen eta aztertzen dituzte, udalerriei, turismo industriari eta tokiko egoiliarrei dagokienez. Horretarako, AMIA analisi bat (Indarguneak, Ahulguneak, Aukerak eta Mehatxuak) egiteko gida ematen zaie, eta, ikasgaiaren amaieran, ingurumena babesten eta ura aurrezten laguntzen duten irtenbide optimizatuak aurkezten dituzte.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Google Maps erabiltzea eremu batean nabigatzeko, ibilbideak planifikatzeko eta eremua esploratzeko satelite funtzioa erabiliz.
  • Uraren kontsumoa eta kostua kalkulatzea, ur-tarifa jakin batzuen arabera
  • Uraren kontsumoaren, ur-eskariaren eta uraren prezioaren arteko erlazioa ulertzea
  • Igerilekua mantentzeak ingurumenean kalteak eragin ditzakeela ulertzea.
  • AMIA analisia ulertzea eta egitea
  • Gizarte-zientziei buruzko elkarrizketa bat sortzea.
  • Datu sozialak biltzea eta horiekin lan egitea
  • Urari buruzko kanpaina batean parte hartzea, bere ezagutzak partekatzeko.
Curriculuma (Espainia):
  • Matemáticas (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias Sociales y Cívicos (2.º Ciclo de Primaria)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Uraren Kontsumoa: Bete Igerileku Bat Urik Gabe (Lehen Hezkuntzako ikastetxeetarako / Cultural inclusive impact approach)

Ingurumen arloko ILS inklusibo hau kultura inpaktuari jarraituz diseinatu da, eta ikasle bakoitzaren sormena atera nahi du. Jabe batzuk euren igerilekuak mantentzeko gai ez direnez, ikasleek ideia berritzaileak aztertuko dituzte igerileku huts bati uraren kudeaketari dagokionez jasangarriagoak diren erabilera alternatiboa emateko. Hainbat soluziotan inspiratu ondoren, beraiena diseinatu eta aurkeztuko dute.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Igerilekuen bilakaera historikoa deskribatzea
  • Igerileku baten bolumena kalkulatzea
  • Igerileku baten formak eta neurriek bolumenari nola eragiten dioten ikertzea
  • Igerilekuak eraldatzeko ideia berritzaileak sortzea eta aurkeztea.
Curriculuma (Espainia):
  • Matemáticas (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias Sociales y Cívicos (2.º Ciclo de Primaria)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Ur Garbia: Ura Edateko Ur Bihurtu (Lehen Hezkuntzako ikastetxeetarako / Eragin zientifikoaren)

Ingurumenari buruzko ILS inklusibo hau inpaktu zientifikoaren ikuspegia aplikatuz diseinatu da. Ikasunitatean zehar, lehen hezkuntzako ikasleek urak errekatik txorrotara zer bide egiten duen ikasiko dute. Gainera, horri buruzko esperimentu bat diseinatu eta egingo dute. Ikasleek hipotesia sortzeko eta esperimentua egiteko zailtasun maila hauta dezakete. Hartara, bete-betean hartuko dute parte ikasprozesuan. Jardueraren amaieran, ikasleak "Nola lortu edateko ura?" jarraibideak sortu ditzake txangozaleentzat, bere sormena askatasunez erabiliz.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Uraren tratamenduak nola funtzionatzen duen ulertzea.
  • Uraren tratamenduaren etapak ezagutzea.
  • Iragazketa-lan bat esperimentatzea.
  • Arazo bat konpontzea diseinu-erronka baten emanda.
  • Neurtzeko tresnak aplikatzea.
  • Diseinu eta instrukzio metodo sortzaileak sortzea.
  • Talde-lanean parte hartzea, erronka bati aurre egiteko (talde-lanaren formatua aukeratuz gero).
Curriculuma (Espainia):
  • Matemáticas (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias Sociales y Cívicos (2.º Ciclo de Primaria)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Ur Garbia: Zenbat Bakero Behar Dituzu? (Lehen Hezkuntzako ikastetxeetarako / Socioeconomic inclusive impact approach)

Ingurumenari buruzko ILSak inpaktu sozioekonomiko inklusiboaren ikuspegia erabiltzen du. Proiektu honi esker, lehen hezkuntzako ikasleek modu kritikoan ebaluatu dezakete aztarna hidrikoa, bakeroen ekoizpenaren adibidearekin. Gaitasun zientifikoaz gain, ikasleak gaitasun sozioekonomikoa ere landuko du. Horretarako, AMIA analisiaren metodologia erabiliko da laborategi gisa. Ikasleak azterketaren emaitza partekatu ahal izango du tokiko komunitatearekin antolatutako "Bakero berdeen kanpainan".
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Bakeroen ekoizpen-zikloa eta haren aztarna hidrikoa ulertzea.
  • Aztarna hidrikoa murrizteko metodoak eta teknikak ulertzea.
  • Matematikak (biderketa) aplikatzea zeregin zientifikoetarako.
  • AMIA analisia egitea eta ulertzea.
  • Gizarte-zientzietako elkarrizketa bat sortzea.
  • Datu sozialak biltzea eta haiekin lan egitea.
  • Erronka bati aurre egiteko talde-lanean parte hartzea.
Curriculuma (Espainia):
  • Matemáticas (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias Sociales y Cívicos (2.º Ciclo de Primaria)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Ur Garbia: Iragana Eta Etorkizuna (Lehen Hezkuntzako ikastetxeetarako / Cultural inclusive impact approach)

Jarduera hau ingurumenari buruzko ikasgai inklusibo kultural baterako diseinatu da. Proiektuak lehen hezkuntzako hainbat jarduera biltzen ditu (irakurketa/idazketa, matematika, artea eta ingurumen-kultura) ur garbiaren erabileraren inguruan. Artelanak, datuak eta etxeko esperimentuak eginez, haurrek iraganeko eta gaur eguneko uraren erabilera alderatuko dute. Mundu mailan eta euren komunitatean dagoen uraren arazoa artistikoki erakutsi ahal izango dute. Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira: •    Artelana deskribatzea, artearen teknika eta ezaugarriak aplikatuta. •    Matematikak (biderketa) aplikatzea zeregin zientifikoetarako. •    Uraren erabilera kulturala ulertzea. •    Familia baten ur kontsumoa neurtzea eta kontsumoa murrizteko metodoak proposatzea. •    Artelan bat sortzea, hainbat material eta teknika artistiko erabiliz. Curriculuma (Espainia):
  • Matemáticas (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º Ciclo de Primaria)
  • Ciencias Sociales y Cívicos (2.º Ciclo de Primaria)
  • Educación Artística (2.º Ciclo de Primaria)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Uraren Krisi Globala: Gatzgabetzearen Atzeko Zientzia (Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / Eragin zientifikoaren)

Ingurumen arloko ILS inklusibo hau inpaktu zientifikoaren ikuspegia aplikatuz diseinatu da. Jarduera honetan, ikasleek gatzgabetze termikoaren printzipioa ezagutzen dute eta, ondoren, gehiago ikasten dute gatzgabetzeko planta bat elikatzeko itsasoko uraren sakonera desberdinen artean tenperatura-gradiente txikiak erabiltzen dituen metodo espezifiko bati buruz. Ikerketa bidezko Ikaskuntzarako Gunea amaitzeko, gatzgabetzeko teknika horren erabilera potentziala aztertzen dute beren herrialdean, eta beren ezagutzak partekatzen dituzte beren eskola eta komunitatearekin.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Destilazio-prozesua ulertzea eta deskribatzea
  • Osmosi-prozesua ulertzea eta balioestea
  • Gatzgabetzeko makina termiko baten funtzionamendua azaltzea
  • Presio atmosferikoaren eta uraren irakite puntuaren arteko erlazioa ulertzea
  • Bere herrialdean/eskualdean gatzgabetzeko makina termiko bat ustiatzeko aukerak azaltzea
Curriculum (Spain):
  • Biología y Geología (1.º, 3.º y 4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Uraren Krisi Globala: Gatzgabetzea Zure Herrialdean-Eskualdean (Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / Socioeconomic inclusive impact approach)

Aurkeztutako ingurumen arloko ILSa inpaktu inklusibo sozioekonomikoaren ikuspegia erabiliz eginda dago. Jarduera honetan, lehenik eta behin, gatzgabetzeko metodo ezagunak aurkezten zaizkie ikasleei, eta, gero, beren herrialdean/eskualdean zenbat gatzgabetze plantak funtzionatzen duten eta beren funtzioa zein teknologiatan oinarritzen den identifikatzen da. Gainera, gatzgabetzeko planta bat elikatzeko energia berriztagarrien erabileran sakontzen da. Ondoren, ikasleek gatzgabetzeko teknologia (berriak) beren herrialdean/eskualdean aplikatzeko aukerak aztertuko dituzte, alderdi sozialak eta ekonomikoak kontuan hartuta.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Gatzgabetze termikoko metodoen eta mintz bidezko gatzgabetze-metodoen artean zer desberdintasun nagusi dauden azaltzea.
  • Gatzgabetzeko hiru metodo nagusien (hau da, MSF, MED eta RO) gaitasunari, kostu operatiboari eta  nergia-kontsumoari buruzko frogak ematea.
  • AMIA analisia ulertzea eta egitea
  • Gizarte-zientziei buruzko elkarrizketa bat sortzea
  • Datu sozialak biltzea eta horiekin lan egitea
  • Zure komunitateari jakinaraztea zure herrialdeko/eskualdeko gatzgabetze-planten funtzionamenduaren alde onak eta txarrak.
Curriculum (Spain):
  • Biología y Geología (1.º, 3.º y 4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Econimía (4.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Uraren Krisi Globala: Lehortea Kudeatzeko Plana (Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / eskola irekiaren kontzeptua)

ILS inklusibo hau eskola irekiaren ikuspegia aplikatuz diseinatu da, eskolen eta tokiko komunitateen artean zubi bat eraikitzeko. Jarduera honetan, ikasleek lehorte meteorologikoak uraren giza eskaerei eta balioei nola eragiten dien aztertzen dute, ikuspuntu hidrologiko, nekazaritza eta sozioekonomikotik. Ikasleak beren komunitateari lehortea kudeatzeko tokiko plan bat diseinatzen laguntzera animatzen dira, eta beren komunitateko uraren kontsumoa murrizteko moduak pentsatu eta proposatu behar dituzte, ez bakarrik lehorte-aldi batean, baita oro har jokabide jasangarriagoa hartzeko estrategia gisa ere.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Lehorteak gure bizitzetan eta gure planetan duen eragina ulertzea.
  • Herritar guztiak lehortearen eraginpean daudela eta guztiek lehorte larriari aurre egiten lagun dezaketela ulertzea.
  • Tokian tokiko lehortea ulertzeko eta aurre egiteko estrategiei buruz eztabaidatzea eta kontzientziatzea.
  • Tokian tokiko uraren kontsumoari eta kudeaketari dagokienez jokabide jasangarriagoa izateko estrategiei buruz eztabaidatzea eta kontzientziatzea.
Currículo (España):
  • Biología y Geología (1.º, 3.º y 4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Educación Plástica, Visual y Audiovisual (2.º, 3.º y 4.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Ur Garbia: Hondakin-uren saneamendua (Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako/ Eragin zientifikoaren)

Jarduera hau hondakin-urak tratatzeko prozesuei buruzkoa da. Ikasleek ur lagin bat garbitu eta tratatzeko esperimentu bat egingo dute. Esperimentuan, uraren hondakin mota desberdinak nola kentzen diren jakingo dute, eta uraren pH, gogortasun, eroankortasun, kloro eta uhertasun probak ere jasoko dituzte. Proposatutako esperimentuak ikasleek uraren kudeaketari buruz lehen ideiak izaten laguntzen die, ingurumen-azterlan batean.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Hondakin-uren saneamendu prozesua osatzen duten faseak edo etapak ulertzea.
  • Prozesuan zehar gertatzen diren prozesuak ulertzea.
  • Ur-baliabideak arduraz erabiltzea.
  • Ingurumen jasangarritasunaren kultura sustatzea.
Currículo (España):
  • Biología y Geología (1.º, 3.º y 4.º de ESO)
  • Física y Química (2.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Ur Garbia: Ur Grisak Berrerabiltzea (Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / eskola irekiaren kontzeptua)

Jarduera honetan ur grisen jatorria eta berrerabiltzeko aukerak ezagutuko ditugu. Jardueraren helburua baliabide hidrikoen erabilera arduratsua sustatzea eta ingurumenaren iraunkortasunaren kultura sustatzea da. Eskola-jarduera irekia da. Jarduera honetan, ikasleek beren etxeetako hondakin-urei buruz hausnartzen dute, ur grisak berreskuratzeko sistemei buruz ikertzen dute, sistema horietatik beren komunitatean zein dauden aztertzen dute eta, azkenik, Scratchen laguntzarekin, beren tokiko komunitatean ur grisak berrerabiltzeko irtenbide bat sortzen dute.
Ikaskuntza-helburuak: Jarduera honen ondoren, ikasleak gai izan behar dira:
  • Ura berreskuratzeko sistemek nola funtzionatzen duten ulertzen.
  • Bertako komunitatean ura berreskuratzeko sistemak identifikatzen.
  • Ur-baliabideak arduraz erabiltzen.
  • Ur grisak berrerabiltzeko irtenbideak sortzen.
Curriculuma (Espainia):
  • Biología y Geología (1.º, 3.º y 4.º de ESO)
  • Física y Química (2.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Ur Garbia: Birusak uretan (Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / Eragin zientifikoaren)

Aurkeztutako ingurumen-arloko ILSa inpaktu zientifikoaren ikuspegia aplikatuz diseinatu da. Bigarren hezkuntzako ikasleak bakterioak eta birusak aztertzen ditu uretan (lurpeko ura, iturrikoa eta ibaikoa). Virus Explorer Labak, genoma motan eta abarretan oinarritutako birus aniztasuna aztertzen laguntzen du. Ikerketaren datuetan eta literaturaren analisian oinarrituta ikasleek uretan birusak deuseztatzeko metodo bat iradokitzen dute. Ikasleek laborategiko txosten bat idazten eta egindako lana autoebaluatzen ikasten dute. Objetivos de aprendizaje: Después de esta actividad, los estudiantes serán capaces de:
  • Birusek uretan ematen duten bizi-denbora aztertzea.
  • Birusen osagaiak eta ezaugarriak eta infekzioan duten eginkizuna deskribatzea.
  • Birusak elkarren artean bereizteko moduak deskribatzea.
  • Birusen tamaina alderatzea
Currículo (España):
  • Biología y Geología (1.º, 3.º y 4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)


Energia Berriztagarria

Energia Berriztagarria-Haize Onak (Lehen eta BigarrenHezkuntzako ikastetxeetarako / Eragin zientifikoaren)

Jarduera honen helburua da bigarren hezkuntzako ikasleei energia berriztagarrien garrantzia aurkeztea eta mota jakin batean zentratzea, haize-sorgailuetan. ILSak haize-parkeen eraikuntzaren atzean dauden ingeniaritzako elementuak azaltzen ditu, baita energia mota hori erabiltzeko kontuan hartu behar diren mugak ere. ILSak ikerketan oinarritutako ikaskuntzaren zikloari jarraitzen dio: ikasleak gaira bideratu, kontzeptu nagusiak sartu eta, ondoren, ikasleak ikerketan beren kabuz parte hartzera gonbidatu.
Curriculum( Spain):
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º, Ciclo de Primaria)
  • Biología y Geología (4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Valores Éticos (3.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Energia Berriztagarriak – Hemen Dator Eguzkia (Lehen eta Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / Eragin zientifikoaren)

Esta actividad pretende introducir a los estudiantes de secundaria en la importancia de las energías renovables y centrarse en un tipo específico, la energía producida por los paneles solares. El ILS aporta elementos que son importantes a la hora de considerar la instalación de paneles solares. La ubicación del país, la inclinación adecuada de la instalación, la importancia de las estaciones entre otros aspectos relevantes. El ILS sigue el ciclo básico de aprendizaje basado en la indagación, comenzando por orientar a los estudiantes hacia el tema, introduciendo los conceptos principales y luego invitando a los estudiantes a participar en la investigación por sí mismos.
Learning Objectives After this activity, students should be able to:
  • Explain the importance of renewable energy
  • List the factors that influence the installation of solar panels
  • Understand the importance of factors such as climate and seasons on the production of energy coming from solar panels
  • Discuss why it is difficult to turn completely to renewable energy
Curriculum( Spain):
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º, Ciclo de Primaria)
  • Biología y Geología (4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Valores Éticos (3.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)

Energia Berriztagarrien Aktibistak (Bigarren Hezkuntzako ikastetxeetarako / Socioeconomic inclusive impact approach)

Esta ILS es una actividad basada en un proyecto para estudiantes de secundaria. El objetivo principal es promover un debate relacionado con la importancia de las energías renovables, para que los estudiantes participen en la investigación de la adopción de las energías renovables en el país o la región. La ILS invitará a los estudiantes a explorar los aspectos positivos y negativos de las energías renovables, las dificultades para convencer a las empresas y a los políticos de que den los pasos necesarios para su adopción. Este proyecto también ayuda a los estudiantes a desarrollar sus habilidades organizativas, invitándoles a aprender a utilizar un análisis DAFO para apoyar sus afirmaciones. El proyecto invita a los estudiantes a colaborar y cooperar en la elaboración de un informe competitivo con sus conclusiones. A lo largo del proceso se desarrollarán varias competencias importantes: pensamiento crítico, capacidad de comunicación y creatividad, entre otras.
Learning Objectives After this activity, students should be able to:
  • Understand the pros and cons of the main types of renewable energy sources
  • Be able to engage in debates about controversial topics
  • Understand and perform a SWOT analysis
  • Collect and work with data
  • Communicate their ideas
Curriculum( Spain):
  • Ciencias de la Naturaleza (2.º, Ciclo de Primaria)
  • Biología y Geología (4.º de ESO)
  • Física y Química (3.º de ESO)
  • Cultura Científica (4.º de ESO)
  • Ciencias Aplicadas a la Actividad Profesional (4.º de ESO)
  • Geografía e Historia (1.º de ESO)
  • Valores Éticos (3.º de ESO)
  • primera Lengua Extranjera (1.º, 3.º y 4.º de ESO)